گشت، کشف را با ندایی در منارهی جامع کوفه و با تصریح ابوالخطاب آشکار کرد. پس این راء در این جایگاه و مقام فرد قرار گرفت و بدین ترتیب الرحمن الرحیم شد. و حرف یاءکه همان باب است، در رحیم وارد شد، زیرا او نوپدید است پس از آن قدیم که معنى او را آشکار ساخت؛ اما در رحمن وارد نشد، زیرا میتوان گفت مردی رحیم است اما نمیتوان گفت مردی رحمن است. و ببین که رحمن چهار حرف است الله چهار حرف است و محمد نیز چهار حرف است.
عرض کردم :ای سرور من، از نخستین حروف میپرسم که چیست؟ فرمود نقطه عرض کردم :پس مقام الف چیست؟ فرمود :هجرت. عرض کردم :پس مقام دو لام چیست؟ فرمود :محنت. عرض کردم :پس مقام هاء چیست؟ فرمود :همان قدرت است. عرض کردم :سرورم، شما لحظاتی پیش فرمودید که الف به معنای رنگ الهی است و اکنون میگویید هجرت است. فرمود :همانا معرفت در نزد کسانی که با حقیقت مخالفاند، ناشناخته است. عرض کردم :پس معنای محنت چیست؟ فرمود محنت همان ظهور با نورانیت در هر عصر و زمانی، بدون نامها و صفتهاست تا آزمایش و امتحان رخ دهد؛ سپس انتقال از آن به مرحله بعد صورت میگیرد، زیرا خداوند تبارک و تعالی خود را به سوی ذاتش فراخواند و به گونهای در جهان ظاهر شد که شبیه صورتهای آنان بود؛ پس چون برای آنان به صورتی ظاهر شد که با آن فراخوانده نشده بودند، محنتش




