مكتبة كتيبة محمّد بن نصير Muhammad bin Nusayr's Library Bibliothèque de Muhammad bin Nusayr کتابخانه کتیبه محمد بن نصیر

مَكْتَبَةُ كَتِيبَةِ مُحَمَّدِ بْنِ نُصَيْرٍ

نفی و اثبات در معرفت ذات - سلیمان عبدالله علی

تصفّح
سحب للأسفل
الصفحة 49 من 186

نه مانند اجسام، چیزی است نه مانند چیزها، ثابت و موجود است و نه مفقود و نه معدوم، و خارج از این دو حد است: حد ابطال (نفی وجود) و حد تشبیه (مانند موجودات دانستن). پس مولای صادق -عَزَّ عَزُّهُ- به کسی که این سخن را برایش نقل کرده بود فرمود: «او همین اثبات را اراده کرده است؛ پس این سخن او که "جسمی نه مانند اجسام"، در واقع تمام ویژگی‌های جسم را از او نفی می‌کند، تا جایی که چیزی جز نام "جسم" باقی نماند».

و از ابوجعفر -عَزَّ عَزُّهُ- روایت شده است که به مردی فرمود: «اگر به تو گفته شود "به من از خدا خبر بده، آیا او چیزی است یا هیچ‌چیز نیست"، چه می‌گویی؟» آن مرد پاسخ داد: «او تعالی با این سخنش که: ﴿بگو کدام چیز گواهی‌اش بزرگ‌تر است﴾ ثابت کرده است که "چیز" است؛ پس من می‌گویم او چیزی است اما نه مانند چیزها زیرا نفی "چیز بودن" (شیئیّت)، ابطال و نفی او و نفی وجودش است». مولا -عَزَّ عَزُّهُ- به او فرمود: «راست گفتی و درست یافتی».

‌و روایت شده است که یکی از زندیقان از مولای ما صادق -عَزَّ عَزُّهُ- پرسید: «خدا چیست؟» پس به او فرمود: «او چیزی است برخلاف دیگر چیزها؛ من با گفتن کلمه "چیز"، به اثبات یک معنا اشاره می‌کنم و اینکه او به حقیقتِ "چیز بودن"

الصفحة 49 من 186