و حجاب تاریکی که خداوند از دیدگان بینندگان برداشت، حجابی محسوس که مانع رؤیت شود (مانند پردهای که بین دو چیز فاصله میاندازد) نیست، بلکه حجابِ درنگ، غفلت و نافرمانی است، و حجاب گناهانی است که بر دلها نشسته است؛ به دلیل سخن سرور ما امام صادق -عَزَّ عَزُّهُ- ، هنگامی که از ایشان پرسیده شد: «آیا خداوند با چیزی محجوب میشود؟» فرمودند: «هیچ چیزی بزرگتر از او نیست که او را محجوب کند، بلکه این بندگان بودند که به سبب خطای خود از او محجوب شدند».و برداشتن این حجاب از آنان به این معناست که او بلندمرتبه، امکان رؤیت خود را برایشان فراهم کرد، پس او را به طور عیان و آشکار، با ذاتش مشاهده کردند.
اما این پرسش پیش میآید که بندگان، هنگامی که امکان رؤیت آفریدگارشان برایشان فراهم شد، او را چگونه دیدند؟ چرا که آفریدگار بلندمرتبه، نوری محض و مجرد است، چنانکه خداوند متعال فرمود:﴿خداوند نور آسمانها و زمین است﴾1. اما بندگان او را زمانی دیدند که به صورت بشری همانند آنان، با صورتی چون صورتشان و جسمی چون جسمشان بر ایشان تجلی کرد؛ و آنچه بر سایر مخلوقات جاری است از خوردن و آشامیدن و ناتوانی و بیماری و مرگ و خواب، بر او نیز جاری بود. پس چه دلیلی باعث شد که بندگان، آفریدگارشان را که آن نور مجرد، خیرهکننده و عظیمی است به صورت بشری همانند خودشان ببینند؟




