مكتبة كتيبة محمّد بن نصير Muhammad bin Nusayr's Library Bibliothèque de Muhammad bin Nusayr کتابخانه کتیبه محمد بن نصیر

مَكْتَبَةُ كَتِيبَةِ مُحَمَّدِ بْنِ نُصَيْرٍ

نفی و اثبات در معرفت ذات - سلیمان عبدالله علی

تصفّح
سحب للأسفل
الصفحة 171 من 186

بنابراین، اشاره در عبادت به سوی «صورت دیدنی» صحیح نیست، مگر پس از آنکه هر آنچه را چشمانت در آن صورت از تمام احوال و حالات بشری دیده‌ای، نفی کنی زیرا آنچه چشمان تو در صورت دیدنی می‌بیند، آن «صورت دیدنی» حقیقی نیست. چنان‌که شیخ کامل صالح معروف (خداوند او را پاک گرداند) فرمود: «منظور ما از صورت دیدنی، آن چیزی نیست که از نظر انحراف، مکان، نقص و فزونی در آن دیده می‌شود، یا پدر و فرزند بودن و یا خوردن و آشامیدن مشاهده می‌کند؛ این‌ها صورت دیدنی نیستند، زیرا حقیقتی ندارند و تنها از سوی بیننده است، نه از سوی دیده شده. و هر کس بگوید که در او چیزی از این حالات هست، مانند نواصب و خوارج(مشرکان) است».اما اگر کسی باور داشته باشد که آن صورت، همان «ظاهرِ قادر» است که از او سخن گفته‌اند، و بپذیرد که قدرت از اوست اما این صفات بشری صورت او نیست پس قدرت را اثبات و ناتوانی و بشریت را نفی کند این همان دیدگاه شیخ است؛ به دلیل سخن «مکزون» که گفت: «گواهی می‌دهم که هیچ خدایی جز علی انزع البطین نیست».

پس هر کس به آن صورت اشاره کند در حالی که او را به آنچه چشمانش دیده محدود نماید، آفریدگار یگانه را محدود کرده و او را به مخلوقاتش شبیه دانسته است و این چنین پنداری کفر است. اما هر کس به آن صورت اشاره کند در حالی که او را از صفات مخلوقات و از آنچه چشمان بینندگان دیده‌اند و از هم‌جنس بودن با موجودات

الصفحة 171 من 186