مكتبة كتيبة محمّد بن نصير Muhammad bin Nusayr's Library Bibliothèque de Muhammad bin Nusayr کتابخانه کتیبه محمد بن نصیر

مَكْتَبَةُ كَتِيبَةِ مُحَمَّدِ بْنِ نُصَيْرٍ

نفی و اثبات در معرفت ذات - سلیمان عبدالله علی

تصفّح
سحب للأسفل
الصفحة 135 من 186

علامه سلیمان احمد فرموده است: «از این سخن که "در آن صورت، پروردگار با قدم ظاهر شد" دریافتم که آنان معتقدند پروردگار در ازلش با این هیئت و صورت ظاهر شده است و این همان ذات و غیبِ استوار است و غیر از این نیست. و طبعاً منظور از این هیئت و صورت، هیئت بشری و صورت ناسوت نیست، بلکه منظور همان صورتی است که استادشان، "خصیبی"، آن را "صورتی ناهمانندِ صورت‌ها، صفتی ناهمانندِ صفات و ابزاری ناهمانندِ ابزارها" توصیف کرده است و نه چیزی غیر از این. تنها به دلیل شباهت آن به صورت‌ها، لفظ "صورت" بر آن اطلاق شده است. و همین همان علّتی است که باعث شد ما خدا سبحان را به غلط در حال خوردن و آشامدن ببینیم چنان‌که حضرت شما ذکر فرمودید».و هرگاه از سوی فیلسوفان توحید شنیده شود که "خواص‌الخواص"، پروردگار را از صورت و تصویر منزه می‌دانند، برخی از ضعفا در این خانه (مسلک) گمان می‌کنند که منظور آن‌ها تنزیه پروردگار از "صورت أنزعیه" است که غایت کلی است؛ اما این یک اشتباه فاحش است. بلکه منظور آنان این است که "معنا" (ذات حق) همواره نزد مقربانش متجلی بوده و هیچ کوه بلند یا تپه‌ی عظیمی او را از دیدگاه آنان محجوب نکرده است. و این است مرتبه‌ی اهل شهود و عیان و بالاترین درجات ایمان؛ کسانی که می‌بینند "غیبت" (پنهان بودن) برای پروردگار محال است، همان‌طور که عدمِ او محال است. پس آنان پروردگار را از صورتی که مستلزم غیبت و حضور تغییر مکان و زمان است و از تصویری که در دیدگانِ اهل مزاج

الصفحة 135 من 186