سوالِ چهل و چهارم: دربارهٔ سخنِ محمد بن سنان ( -عَلَيْهِ السَّلَامُ- ) در کتاب الأنوار والحجب که گفت: مؤمن، پروردگارِ خود را با نورانیت و ربوبیت میبیند، و کافر او را با ناسوتیت و مَربوبیت میبیند؟
پاسخ: از «کتاب التجرید» آمده است: ظهور قدیم ازلیِ علوی تحقق نمییابد، مگر آنکه هم «غلاف علوی» باشد و هم «غلاف سفلی». گفته شد: روحِ ازلیِ علوی همان صورتِ انزعی است، و آن دارای ضیاء، ظل و نور است، و همان حجاب بزرگ است؛ اگر معنا با یک غلاف ظاهر شود، یعنی نورانیتِ عظمی، همه نورهای دیگر را خاموش میکند و خلق، توانِ دیدنِ خالق و صانع خود را ندارند؛ آنان همان اجسامِ بشری ظلمانیاند، مگر در میان دو غلاف؛ و هرگاه از ظلمت و کدورت پاک شوند، او را با حجابِ بزرگِ نوری بر حسبِ هیئتها، اشکال و صفاتِ خودشان میبینند؛ و ناتوانی از ناحیهِ بیننده است.




