سوالِ سی و چهارم: اولین نعمتی که ازل به نامِ خود بخشید، چه بود؟
پاسخ: او را از نورِ ذاتِ خویش به سوی وجود و نشانههایش آشکار ساخت و حروفِ پیوسته و جدا را به او بخشید، و او را نامِ خود قرار داد که در همهٔ ادوار و چرخهها به آن اشاره میشود؛ پس همهٔ پدیدههای نو از او پدید آمدهاند، همهٔ ساختهها را او ساخته، و همهٔ آفریدهها را او ایجاد کرده است. او از جهتِ نور قدیم است و از جهتِ ظهور در عالمِ حادث پدیدار شده است؛ و به او «مخلوق» گفته نمیشود، بلکه «معنى» برتر از اوست.
سوال سی و پنجم: جایگاه پروردگار، نزدِ عارف در چه چیز است؟
پاسخ: از کتاب «التجرید» آمده است: مردی از مولای ما امیرالمؤمنین -عَزَّ عَزُّهُ- پرسید: پروردگارِ قدیمی تو کجاست؟ پس فرمود: «او حاضر است و از اسرارِ صاحبان عقل، زایل نمیشود؛ با صفاتِ معرفت دیده میشود؛ اما با اعضا و احاطه درک نمیگردد. روح او را مشاهده میکند و قلب او را تحقق میبخشد، و نفسِ امّاره او را انکار میکند؛ پس او هر جا او را طلب کنی، مییابی، و فراتر از هر تصوری است. از کسی که او را بشناسد و به سویش رو کند، غایب نیست، و برای کسی که دربارهاش




