شود و چگونه از آن بازگردد.» او جایگاه کسانی را که در رشتهی ولایت منظم گشتهاند، به سه مرتبه تقسیم کرد و برای اهل هر مرتبه، نگاهی ویژه است؛ و تفاوت میان آنان، به دلیل تفاوت در قدرتِ استعداد برای رویارویی با "تجلیبخش" در هنگام تجلی است، و غیره.
و عمر بن عثمان مکی گفته است: «"مشاهده" آن است که انوار تجلی یکی پس از دیگری جاری شوند، بدون آنکه پردهای یا گسستی در میان باشد؛ درست مانند آنکه برقهای صاعقه در شبی تاریک پیدرپی و متصل باشند تا آن شب را چون روز روشن سازند؛ چنین است حال سالک که اگر تجلی برای او تداوم یابد، دیگر شب تاریکی را تجربه نمیکند.»
از مفضل بن عمر -مِنْهُ السَّلَامُ- روایت شده است که از امام صادق -عَزَّ عَزُّهُ- پرسید: «ای مولای من، از جدت رسول خدا -عَزَّ عَزُّهُ- برای ما روایت شده است که فرمود: "دنیا زندان مؤمن و بهشت کافر است"؛ ای مولای من، این چگونه است؟» فرمود: «ای مفضل، بدان که مؤمن هر آنچه از بدیها در دنیا مرتکب شود، با فقر، بیماری، خواری، زبونی، سختیِ معیشت، تیره بختی، اندوه و دشواریِ کوچ (مرگ) کیفر میبیند، تا جایی که از دنیا خارج نمیشود مگر آنکه جزای تمام بدیهایی را که انجام داده، دیده باشد و در آخرت تنها نیکیهایش




