سرورمان مسیح عزّ عزّه در پاسخ به پرسشی دربارهی انسان که «چون صفا یابد، چه از او پدید میآید؟» فرمود: «هرگز صاف [و زلال] نمیشود آن کس که آفرینندهاش را نشناخته باشد؛ و چون بنده، آفرینندهی خود را به حقیقتِ معرفت بشناسد، همچون شمعی گردد که در پیشگاه پروردگار، فروزان میتابد».
وَرَوَاهُ أَبُو مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ قَالَ، قَالَ العَسْكَرِيُّ عزَّ عِزُّهُ: "لَقَدْ إِبْتَدَأَ اللَّهُ خَلْقَهُ بِالرَّفَاهَةِ و تَرِكِ التَّعَبُّدِ لِأَنَّهُ قَدْ عَلِمَ أَنَّهُمْ لَا يُطِيقُونَ، فَمَا أَرَادَ مِنْهُمْ إِلَّا المَعْرِفَةَ و هِيَ العِبَادَةُ حَتَّى سَأَلُوهُ فَأَجَابَهُمْ".
وآن را ابو محمد از ابو سعيد روايت كرده است كه گفت: مولانا عسكری عزَّ عزّه فرمود:«بهراستی خدا آفرينش را با رفاه (آسایش) و ترك تعبّد (واگذاشتن عبادت ظاهری) آغاز كرد، زيرا میدانست كه آنان طاقت (توان) آن را ندارند؛ پس از ايشان چيزی نخواست جز معرفت، و آن خود عبادت است، تا آنكه او را پرسيدند و پاسخشان داد».
وَعَنِ العَالِمِ عزَّ عِزُّهُ أَنَّهُ قَالَ: "مَنْ لَقِيَ اللَّهَ بِخَمْسِ خِصَالٍ أَبَاحَهُ اللَّهُ مَا شَاءَ، فَأَوَّلُهَا أَنْ يَعْرِفَ اللَّهَ حَقَّ مَعْرِفَتِهِ و أَنْ يُطِيعَهُ حَقَّ طَاعَتِهِ و أَنْ يَتَبَرَّأَ مِنْ عَدُوِّهِ و أَنْ يُوَالِيَ و لِيَّهُ و أَنْ يَصْبِرَ عَلَى كُلِّ حَالٍ فِي البَأْسَاءِ و الضَّرَّاءِ حَتَّى يَصْفُو و لَوْ هَلَكَ، فَمَنْ لَمْ يَكُنْ كَذَلِكَ فَلَا و لَايَةَ بَيْنَنَا".
از عالِم عزَّ عزّه روايت است كه فرمود:




