عَنْ دَاوُدَ بْنِ فَرْقَدٍ سَمِعْتُ مولانا أَبَا عَبْدِ اللهِ الصادق عَزَّ عَزُّهُ يَقُولُ : أَنْتُمْ أَفْقَهُ النَّاسِ إِذَا عَرَفْتُمْ مَعَانِيَ كَلَامِنَا، إِنَّ الْكَلِمَةَ لَتَنْصَرِفُ عَلَى وُجُوهٍ فَلَوْ شَاءَ إِنْسَانٌ لَصَرْفَ كَلَامَهُ كَيْفَ شَاءَ وَلَا يَكْذِبُ1
«از داوود بن فرقد روایت است که گفت: شنیدم مولای ما اباعبدالله صادق (عزّ عزّه) میفرمود: «شما فقیهترینِ مردم هستید، اگر معانی کلام ما را بشناسید. همانا یک کلمه به وجوه (و جنبههای) گوناگونی بازمیگردد (یا تأویل میشود). پس اگر انسانی بخواهد، میتواند کلامش را هرگونه که بخواهد بازگرداند (و معنا کند) بدون آنکه دروغ گفته باشد .»
قَالَ مَوْلَانَا الصَّادِقُ عَزَّ عِزُّهُ لِلْمُفَضَّلِ مِنْهُ السَّلَامُ : فَمَنْ عَرَفَ الْإِشَارَةَ إِسْتَغْنَى عَنِ الْعِبَارَةِ وَمَنْ عَرَفَ مَواقِعَ الصِفَةِ بَلَغَ قَرَارَ الْمَعْرِفَةِ
مولای ما صادق (عزّ عزّه) به مفضل (منه السلام) فرمود پس هر کس اشاره را بشناسد، از عبارت (بیان لفظی) بینیاز میگردد. و هر کس جایگاههای صفت (مواضع تجلی صفات الهی) را بشناسد، به عمق و قرارگاه معرفت میرسد.2
پس هر کس از «اهل اشارات» نباشد، عبارتها (بیانات ظاهری) سودی به او نخواهد رساند. و همچنین اشاره به این نکته برای خواننده مفید است که از کلیدهای شناخت نوع حدیث و لحن کلام ایشان، شناختن میزان معرفت راوی از امام و حالات شخص سؤالکننده است. پس واجب است دانسته شود که




