وَعَنْهُ، عَنِ الْعَدَوِيِّ يَرْفَعُهُ إِلَى الصَّادِقِ عَزَّ عَزُّهُ إِنَّهُ سُئِلَ عَنْ إِبْلِيسَ هَلْ يَتَغَيَّرُ فَيَتَصَوَّرُ لِلْخَلْقِ؟ فَقَالَ: "هُوَ أَعْجَزُ مِنْ ذَلِكَ" قِيلَ: فَيُغَيِّرُ أَعْيُنَ الْبَشَرِ حَتَّى تَرَاهُ كَمَا يُرِيدُ؟ قَالَ: "هُوَ أَضْعَفُ مِنْ ذَلِكَ" قِيلَ: كَيْفَ هُوَ؟ قَالَ: "أَعْيُنُ الْخَلْقِ تَرَى التَّصْوِيرَ وَالتَّغْيِيرَ لِلْعِلَّةِ الَّتِي فِيهَا، وَمِنَ الْعَجَبِ أَنَّهُمْ يُجِيزُونَ عَلَى إِبْلِيسَ تَغْيِيرَ أَبْصَارِهِمْ وَأَنْ يَظْهَرَ لَهُمْ كَيْفَ يَشَاءُ وَلَا يُجِيزُونَ ذَلِكَ عَلَى اللَّهِ خَالِقِهِمُ الَّذِي يُغَيِّرُ أَبْصَارَ الْوَرَى كَيْفَ يَشَاءُ، وَهُوَ خَالِقُ إِبْلِيسَ وَغَيْرِهِ مِنَ الْخَلَائِقِ". قُلْتُ: سَيِّدِي! يَتَصَوَّرُ الرَّبُّ كَصُوَرِ خَلْقِهِ حَتَّى يَرَوْنَهُ كَصُوَرِهِمْ؟ قَالَ: "يُغَيِّرُ أَبْصَارَ الْخَلْقِ حَتَّى تَرَاهُ كَصُوَرِهِمْ، فَيُبْصِرُونَهُ بِحَسَبِ فِعْلِهِمْ، أَلَا تَرَى أَنَّهُمْ كَانُوا يَرَوْنَ رَسُولَ اللَّهِ يَأْكُلُ وَلَا يَرَوْنَ لَهُ ظِلًّا؟".
و از او از عدوی و سندش را به صادق عزّ عزّه می رساند که از او دربارهی ابلیس پرسیده شد که آیا تغییر می کند و برای خلق متصور می شود؟ فرمود: او از آن عاجزتر است. گفته شد پس آیا چشمان بشر را تغییر می دهد تا او را آنگونه که میخواهد ببینند؟ فرمود او از آن ضعیفتر است. گفته شد پس چگونه است؟ فرمود: چشمان خلق به سبب علتی که در آنهاست تصویر و تغییر را می بیند و شگفت آنکه آنان تغییر ابصارشان توسط ابلیس را و اینکه برایشان هرگونه که بخواهد ظاهر شود جایز می دانند ولی آن را بر الله خالقشان، که ابصار مردمان را هرگونه که بخواهد تغییر می دهد جایز نمی دانند در حالی که او خالق ابلیس و دیگر خلایق است. گفتم سرورم آیا رب به صورتهای خلقش متصور می شود تا او را مانند صورتهای خودشان ببینند؟ فرمود ابصار خلق را تغییر می دهد تا او را مانند صورتهایشان ببینند. پس او را به حسب فعلشان می




